THUỐC TRỊ BỌ TRĨ: CÁCH NHẬN BIẾT VÀ LỰA CHỌN HOẠT CHẤT

Thuốc trị bọ trĩ cần được lựa chọn theo cây trồng, mật số dịch hại và hoạt chất đã sử dụng. Bọ trĩ có kích thước nhỏ, thường ẩn trong đọt, kẽ lá và chùm hoa nên rất khó tiếp xúc với thuốc. Bài viết này, Happy Agri sẽ giúp bà con nhận biết sớm và lựa chọn giải pháp xử lý phù hợp.

1. Thuốc trị bọ trĩ là gì?

Thuốc trị bọ trĩ là nhóm sản phẩm dùng để kiểm soát bọ trĩ trên cây trồng. Tùy thành phần, thuốc có thể tác động qua tiếp xúc, vị độc hoặc nội hấp. Mỗi hoạt chất sẽ ảnh hưởng đến bọ trĩ theo một cơ chế khác nhau.

Bọ trĩ là côn trùng chích hút có kích thước rất nhỏ. Cơ thể thường dài khoảng 1–2 mm, màu vàng nhạt, nâu hoặc đen. Chúng di chuyển khá nhanh và thường ẩn sâu ở những vị trí khó tiếp cận.

Bọ trĩ có thể xuất hiện trên nhiều nhóm cây trồng như lúa, rau màu, dưa hấu và cây ăn trái. Chúng thường tập trung tại:

• Mặt dưới lá non.

• Đọt đang phát triển.

• Kẽ lá và nách lá.

• Chùm hoa và cánh hoa.

• Phần tiếp giáp giữa cuống và trái non.

Đặc điểm này khiến việc xử lý bọ trĩ không đơn giản. Nếu lượng thuốc chỉ bám bên ngoài tán, bọ trĩ ẩn trong đọt hoặc hoa vẫn có thể tiếp tục gây hại.

Thời tiết khô và nóng thường tạo điều kiện cho mật số bọ trĩ tăng nhanh. Khi gặp mưa lớn kéo dài, mật số có thể giảm tạm thời. Tuy nhiên, bọ trĩ dễ phát triển trở lại khi thời tiết chuyển khô ráo.

Thuốc trị bọ trĩ cần được sử dụng sớm, đúng đối tượng và đúng liều lượng. Việc chờ đến khi đọt đã xoăn hoặc hoa bị hại nặng sẽ khiến cây phục hồi chậm hơn.

Thuốc trị bọ trĩ là gì?

2. Dấu hiệu nhận biết và tác hại của bọ trĩ

Bọ trĩ dùng miệng chích vào mô thực vật rồi hút dịch bên trong. Các tế bào bị tổn thương dần mất màu. Từ đó, bề mặt lá xuất hiện những vệt trắng bạc hoặc đốm nhỏ không đều.

Trên lá già, vết gây hại thường biểu hiện thành từng mảng bạc. Một số vị trí có thể xuất hiện chấm đen nhỏ. Đây có thể là chất thải của bọ trĩ còn bám trên bề mặt lá.

Lá non thường có biểu hiện rõ hơn. Lá có thể xoăn lại, nhăn, biến dạng hoặc không bung đều. Đọt phát triển chậm, khoảng cách giữa các lá ngắn và cây mất cân đối.

Khi bọ trĩ tấn công hoa, cánh hoa có thể xuất hiện vết thâm. Hoa nhỏ, dễ khô hoặc rụng sớm. Quá trình thụ phấn và đậu trái vì vậy cũng bị ảnh hưởng.

Trên trái non, bọ trĩ có thể gây ra những vết sần hoặc sẹo trên vỏ. Trái vẫn phát triển nhưng hình thức kém đẹp. Với nông sản bán theo mẫu mã, thiệt hại này ảnh hưởng trực tiếp đến giá trị thương phẩm.

Bà con có thể kiểm tra bọ trĩ bằng cách vạch nhẹ đọt non hoặc quan sát bên trong hoa. Có thể dùng tờ giấy trắng đặt bên dưới rồi gõ nhẹ. Nếu xuất hiện những côn trùng nhỏ, thân dài và di chuyển nhanh, vườn có khả năng đang bị bọ trĩ.

Không nên chỉ dựa vào một dấu hiệu để kết luận. Xoăn lá hoặc chậm đọt còn có thể liên quan đến nhện, sâu hại, thời tiết hoặc mất cân đối dinh dưỡng. Cần quan sát trực tiếp dịch hại trước khi lựa chọn thuốc trị bọ trĩ.

3. Một số dòng thuốc trị bọ trĩ có thể tham khảo

Danh mục thuốc BVTV có nhiều sản phẩm chứa hoạt chất khác nhau. Với bọ trĩ, bà con nên chọn sản phẩm có đăng ký phù hợp với cây trồng và đối tượng cần xử lý.

3.1. NOFARA 35WG chứa Thiamethoxam 35% w/w

NOFARA 35WG chứa Thiamethoxam 35% w/w. Sản phẩm dạng cốm phân tán trong nước, được dùng kiểm soát bọ trĩ và rầy nâu trên lúa.

Thiamethoxam thuộc nhóm hoạt chất neonicotinoid. Hoạt chất tác động lên hệ thần kinh của côn trùng chích hút. Bọ trĩ bị rối loạn hoạt động, giảm chích hút và được kiểm soát sau đó.

Thiamethoxam có khả năng nội hấp. Đây là điểm đáng chú ý khi bọ trĩ thường ẩn trong các mô non hoặc vị trí khó tiếp xúc trực tiếp. Tuy nhiên, thuốc vẫn phải được sử dụng đúng cây trồng và liều lượng trên nhãn.

3.2. ATYLO 650WP chứa Acetamiprid và Buprofezin

ATYLO 650WP chứa Acetamiprid 400 g/kg kết hợp Buprofezin 250 g/kg. Danh mục ghi nhận sản phẩm dùng cho bọ trĩ trên dưa hấu cùng một số nhóm sâu hại khác.

Acetamiprid cũng thuộc nhóm neonicotinoid. Hoạt chất có tính nội hấp và tác động lên hệ thần kinh của côn trùng. Buprofezin ảnh hưởng đến quá trình hình thành lớp vỏ mới ở những đối tượng nhạy cảm.

Sự kết hợp hai hoạt chất tạo ra hướng tác động đa dạng hơn. Dù vậy, bà con cần kiểm tra kỹ nhãn trước khi sử dụng. Không nên tự mở rộng sang cây trồng hoặc đối tượng chưa được đăng ký.

3.3. SAM SPIDER 500WP chứa Diafenthiuron 500 g/kg

SAM SPIDER 500WP chứa Diafenthiuron 500 g/kg. Sản phẩm được ghi nhận trong danh mục với phạm vi kiểm soát bọ trĩ, nhện đỏ, nhện gié và một số nhóm côn trùng chích hút.

Diafenthiuron tác động qua tiếp xúc và vị độc. Sau khi được chuyển hóa trong cơ thể dịch hại, hoạt chất gây ảnh hưởng đến quá trình tạo năng lượng. Bọ trĩ giảm hoạt động và ngừng gây hại.

Sản phẩm dạng bột thấm nước nên cần được hòa tan kỹ. Bà con có thể pha thuốc với một lượng nước nhỏ trước, khuấy đều rồi mới đưa vào bình phun.

Ba sản phẩm trên có thành phần và phạm vi đăng ký khác nhau. Bà con không nên xem chúng là những lựa chọn thay thế hoàn toàn cho nhau. Cần căn cứ vào cây trồng, mật số bọ trĩ và lịch sử sử dụng hoạt chất trong vườn.

Bên cạnh đó, bà con có thể tham khảo thêm một vài sản phẩm trị bọ trĩ khác tại Danh mục thuốc trừ sâu rầy rệp của Hapy Agi.

Một số dòng thuốc trị bọ trĩ có thể tham khảo

 

4. Cách sử dụng thuốc trị bọ trĩ hiệu quả

Thời điểm xử lý ảnh hưởng lớn đến hiệu quả của thuốc trị bọ trĩ. Bà con nên kiểm tra vườn thường xuyên, nhất là lúc cây đang ra đọt, ra hoa hoặc hình thành trái non.

Nếu phát hiện bọ trĩ từ sớm, việc xử lý thường nhẹ hơn. Không nên chờ đến khi phần lớn lá non đã xoăn hoặc hoa bị thâm mới phun thuốc. Lúc này, mật số bọ trĩ có thể đã tăng cao.

Bọ trĩ thường trú ẩn trong đọt, kẽ lá và chùm hoa. Khi phun, cần điều chỉnh vòi để thuốc đi vào đúng những vị trí này. Phun lướt bên ngoài tán thường không đủ để kiểm soát dịch hại.

Một số lưu ý quan trọng khi sử dụng thuốc:

• Phun vào sáng sớm hoặc chiều mát.

• Tránh phun khi trời nắng gắt hoặc sắp mưa.

• Phun kỹ đọt non, mặt dưới lá và chùm hoa.

• Pha đúng liều lượng được hướng dẫn trên nhãn.

• Không tự ý tăng liều hoặc rút ngắn khoảng cách phun.

• Mang đầy đủ đồ bảo hộ khi pha và phun thuốc.

• Tuân thủ thời gian cách ly trước khi thu hoạch.

Bọ trĩ có khả năng giảm độ nhạy với thuốc nếu cùng một cơ chế tác động được sử dụng liên tục. Vì vậy, bà con cần luân phiên các nhóm hoạt chất khác nhau.

Nhiều sản phẩm có tên thương mại khác nhau nhưng chứa cùng một nhóm hoạt chất. Đổi tên thuốc chưa chắc đã đồng nghĩa với đổi cơ chế tác động. Bà con cần kiểm tra thành phần trước mỗi lần lựa chọn.

Thiamethoxam và Acetamiprid đều thuộc nhóm neonicotinoid. Do đó, việc đổi từ sản phẩm chứa Thiamethoxam sang Acetamiprid chưa tạo ra sự luân phiên rõ rệt về cơ chế. Khi cần thay đổi, nên lựa chọn hoạt chất thuộc nhóm tác động khác và phù hợp với nhãn đăng ký.

Song song với sử dụng thuốc, bà con nên vệ sinh cỏ dại và tàn dư cây trồng. Tán cây cần được giữ thông thoáng. Những phần bị hại nặng có thể được loại bỏ để giảm nơi cư trú của bọ trĩ.

5. Câu hỏi thường gặp về thuốc trị bọ trĩ

5.1. Vì sao phun thuốc nhưng bọ trĩ vẫn còn?

• Bọ trĩ có thể ẩn sâu trong đọt hoặc chùm hoa nên thuốc không tiếp xúc đủ. Việc phun sai vị trí, gặp mưa sau phun hoặc sử dụng liên tục một nhóm hoạt chất cũng làm hiệu quả giảm. Bà con cần kiểm tra kỹ cây và cách phun trước khi tăng liều.

5.2. Bọ trĩ xuất hiện ít có cần xử lý ngay không?

• Bà con nên theo dõi sát khi cây đang ra đọt, ra hoa hoặc mang trái non. Đây là các giai đoạn dễ bị ảnh hưởng. Nếu mật số có xu hướng tăng, cần xử lý sớm theo đúng hướng dẫn thay vì chờ cây biểu hiện nặng.

5.3. Có thể dùng một loại thuốc trị bọ trĩ xuyên suốt vụ không?

• Không nên sử dụng liên tục một hoạt chất hoặc một nhóm cơ chế. Cách làm này tạo áp lực chọn lọc và làm tăng nguy cơ bọ trĩ giảm độ nhạy với thuốc. Bà con nên luân phiên hoạt chất phù hợp, đồng thời kết hợp vệ sinh vườn và kiểm tra mật số thường xuyên.

Câu hỏi thường gặp về thuốc trị bọ trĩ

Bọ trĩ nhỏ nhưng thường tấn công đúng những bộ phận quan trọng của cây. Đọt non, hoa và trái mới hình thành đều có thể bị ảnh hưởng. Nhận biết sớm, chọn đúng thuốc trị bọ trĩ và luân phiên cơ chế tác động sẽ giúp duy trì hiệu quả xử lý lâu dài.

Thông tin liên hệ HAPPY AGRI:

• Nhà máy 1: Lô A, Khu công nghiệp Thái Hoà, Đức Hoà, Long An
• Nhà máy 2: Lô H, Khu công nghiệp Hải Sơn, Đức Hoà Hạ, Long An
• Zalo đại lý/NPP: 0856555585
• Tư vấn kỹ thuật và giới thiệu sản phẩm: 0903175183 
• Hỗ trợ khẩn cấp: 0845656606 - 0909085074 - 0702984270
• Fanpage: https://www.facebook.com/happyagrii

Happy Agri xin hân hạnh đón tiếp và phục vụ quý khách!